Dwa skupy reklamują „najwyższą cenę za gram”, a po wycenie tego samego łańcuszka kwoty różnią się o kilkadziesiąt złotych. Zwykle żaden z nich nie oszukuje, tylko podają ceny dla różnych prób, mas albo z innymi potrąceniami. Ten poradnik pokazuje, jak sprowadzić oferty do wspólnego mianownika i wybrać tę, która naprawdę daje najwięcej.
Dlaczego „cena za gram” bywa myląca
Cena czystego złota a cena twojej próby
Reklamowana cena często dotyczy złota próby 999 (czyli 99,9% złota). Biżuteria w Polsce ma najczęściej próbę 585 lub 333. Gram złota 585 zawiera tylko 0,585 g czystego złota, więc jego cena musi być odpowiednio niższa.
| Próba | Zawartość czystego złota | Ile czystego złota w 10 g |
|---|---|---|
| 333 (8 karatów) | 33,3% | 3,33 g |
| 375 (9 karatów) | 37,5% | 3,75 g |
| 500 (12 karatów) | 50,0% | 5,00 g |
| 585 (14 karatów) | 58,5% | 5,85 g |
| 750 (18 karatów) | 75,0% | 7,50 g |
| 960 | 96,0% | 9,60 g |
| 999 | 99,9% | 9,99 g |
Próby 333, 375, 500, 585, 750, 960 i 999 to obowiązujące w Polsce próby złota według ustawy Prawo probiercze.
Masa całkowita a masa netto
Pierścionek z cyrkonią, kolczyki z bigielkami ze stali albo zegarek z mechanizmem ważą więcej niż samo złoto. Rzetelny skup odejmuje elementy niemetalowe i nieszlachetne. Jeśli jedna oferta wylicza cenę z masy całkowitej, a druga z masy netto, pierwsza wygląda lepiej, ale w praktyce skup i tak skoryguje ją przy odbiorze. Szczegóły opisujemy w artykule o kamieniach, grawerach i elementach niemetalowych.
Ukryte potrącenia
Różnice w kwocie końcowej często wynikają z kosztów doliczanych dopiero przy rozliczeniu:
- opłata za badanie lub przetop,
- koszt przesyłki w skupie wysyłkowym,
- „prowizja” lub „koszt rafinacji” odejmowane od masy albo od kwoty,
- zaokrąglanie masy w dół (np. do 0,5 g).
Sprawdź, ile zapłacimy za Twoje złoto
Cennik Sefiny podaje cenę za gram dla każdej próby, a kalkulator przelicza ją na kwotę dla Twojej masy.
Jak porównać dwie oferty krok po kroku: przykład
Masz złoty łańcuszek próby 585 o masie 12,4 g z zapięciem ze stali (ok. 0,3 g). Dwa skupy przedstawiają oferty. Ceny w przykładzie są umowne i służą wyłącznie do pokazania metody, nie są bieżącym kursem.
| Element oferty | Skup A | Skup B |
|---|---|---|
| Reklamowana cena | „do 450 zł/g” | „380 zł/g za próbę 585” |
| Do jakiej próby odnosi się cena | 999 (dopiero w regulaminie) | 585 |
| Masa rozliczeniowa | 12,0 g (zaokrąglone w dół) | 12,1 g (masa netto po odjęciu zapięcia) |
| Przeliczenie | 12,0 g × 0,585 × 450 zł = 3159 zł | 12,1 g × 380 zł = 4598 zł |
| Potrącenia | brak | brak |
| Do wypłaty | 3159 zł | 4598 zł |
Wyższa liczba w reklamie skupu A nie oznaczała wyższej wypłaty. Wynik zmienia się dopiero po przeliczeniu ceny na tę samą próbę i masę.
Poproś każdy skup o cenę za gram twojej próby i podziel ją przez próbę (np. 380 / 0,585 ≈ 650 zł za gram czystego złota). Tak otrzymasz liczbę, którą możesz porównać między skupami i z notowaniami. Mechanizm powstawania różnicy między notowaniem a ceną skupu opisuje artykuł Cena skupu złota a cena SPOT.
Co powinna zawierać przejrzysta wycena
Przejrzysta wycena, na papierze lub e-mailem, zawiera:
- rodzaj przedmiotu (np. „łańcuszek, 1 szt.”),
- metodę ustalenia próby: oznaczenie, badanie spektrometrem XRF albo przetop i analiza,
- masę brutto i masę rozliczeniową,
- cenę jednostkową i datę, której dotyczy,
- wszystkie potrącenia z nazwą i kwotą,
- kwotę końcową i formę wypłaty (gotówka, przelew).
W Sefinie wycena powstaje dopiero po ustaleniu masy i zbadaniu składu spektrometrem XRF firmy Fischer. Ceny skupu dla poszczególnych metali i prób są publikowane w cenniku, a orientacyjną kwotę można sprawdzić w kalkulatorze skupu metali szlachetnych.
Policz wartość przed wizytą
Wpisz próbę i masę, a kalkulator pokaże orientacyjną kwotę.
Czerwone flagi przy porównywaniu ofert
| Sygnał | Co może oznaczać | Jak zareagować |
|---|---|---|
| Cena „do X zł/g” bez podania próby | cena dla złota 999 lub dla dużych partii | zapytaj o cenę dla twojej próby |
| Wycena bez badania („na oko”) | ryzyko zaniżenia próby albo błędnej wyceny | poproś o badanie i podanie wyniku |
| Odmowa pokazania wagi lub wyniku pomiaru | brak możliwości kontroli | wybierz skup, który pokazuje pomiar |
| Kwota podana tylko ustnie | trudno ją potem porównać lub wyegzekwować | poproś o zapis wyceny |
| Potrącenia ujawniane po akceptacji | kwota końcowa niższa niż obiecana | pytaj o koszty przed decyzją |
Kiedy nie porównywać wyłącznie ceny kruszcu
Cena za gram jest właściwym kryterium dla złomu, uszkodzonej biżuterii i prostych wyrobów. Nie wystarcza, gdy przedmiot może mieć wartość ponad metal:
- monety kolekcjonerskie i numizmaty, zwłaszcza w dobrym stanie lub z małego nakładu,
- markowe zegarki (wartość marki i mechanizmu może przewyższać złoto koperty),
- biżuteria sygnowana lub antyczna,
- sztabki i monety bulionowe w oryginalnym opakowaniu, które skup może odsprzedać jako produkt, a nie złom.
W takich przypadkach zapytaj, czy skup wycenia przedmiot jako wyrób, czy wyłącznie jako metal.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Jak sprawdzić, czy cena w skupie jest uczciwa?
Przelicz ofertę na cenę za gram czystego złota (cena za gram twojej próby podzielona przez próbę) i porównaj ją z bieżącą ceną złota, np. z notowań NBP. Różnica, czyli marża skupu, powinna być stała i przewidywalna dla danej próby.
Czy warto jeździć do kilku skupów?
Nie trzeba jeździć. Poproś telefonicznie lub mailowo o cenę za gram twojej próby i o potrącenia. Na wizytę wybierz skup, który podaje te dane od razu.
Dlaczego skup płaci mniej niż wynika z notowań?
Skup ponosi koszty badania, przetopu, rafinacji i odsprzedaży oraz ryzyko zmiany ceny, zanim metal trafi dalej. Notowania dotyczą czystego metalu w obrocie hurtowym, a nie biżuterii próby 585.
Czy cena zależy od ilości złota?
Często tak. Przy większych partiach albo stałej współpracy skupy oferują lepsze warunki lub rezerwację ceny. Warto o to zapytać, jeśli sprzedajesz więcej niż kilka gramów.
Czy mogę zabrać złoto po wycenie?
Tak. Wycena nie zobowiązuje do sprzedaży. Jeśli skup naciska na natychmiastową decyzję, to sygnał ostrzegawczy.
Podsumowanie
Najwyższa liczba w reklamie nie oznacza najwyższej wypłaty. Porównuj oferty według tych samych założeń: próba, masa netto, cena jednostkowa, potrącenia i kwota końcowa. Prosty przelicznik (cena za gram twojej próby podzielona przez próbę) pozwala zestawić oferty różnych skupów w kilka minut.
Sprawdź aktualne ceny skupu w Sefinie albo policz orientacyjną wartość w kalkulatorze.
Źródła
- Ustawa z dnia 1 kwietnia 2011 r. – Prawo probiercze (art. 24 – obowiązujące próby metali szlachetnych), https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20110920529, [dostęp online: 15.09.2026].
- NBP – cena złota, https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/kursy/cena-zlota/, [dostęp online: 15.09.2026].
- LBMA – Precious Metal Prices, https://www.lbma.org.uk/prices-and-data/precious-metal-prices, [dostęp online: 15.09.2026].
- Fineness (próba metali szlachetnych, karaty), https://en.wikipedia.org/wiki/Fineness, [dostęp online: 15.09.2026].
- Sefina – ceny skupu metali szlachetnych, https://skup.sefina.pl/ceny-skupu/, [dostęp online: 15.09.2026].
Cena skupu złota a cena SPOT – co na co wpływa?
Przeczytaj wpis: Cena skupu złota a cena SPOT – co na co wpływa?
Kalkulator wartości złomu złota – jak policzyć cenę przed wizytą w skupie?
Przeczytaj wpis: Kalkulator wartości złomu złota – jak policzyć cenę przed wizytą w skupie?
Jak przebiega wycena złota w skupie — krok po kroku od próby do wypłaty
Przeczytaj wpis: Jak przebiega wycena złota w skupie — krok po kroku od próby do wypłaty
